SAN SALVATORGEMEENSCHAP | 7 september 2025
Radicale keuzes
Voorganger: Marian Veenker | Lectoren: Corrie Dansen en Frans Langemeijer
koor: Melodiek o.l.v. Marcel van der Maeden| Pianist Coby Wagemans
Openingslied Goed is dat je niet doet wat slecht is
Welkom
Gebed
Goede God,
we zijn hier bij elkaar,
met alles wat we meebrengen uit ons leven:
onze vragen, onze zorgen, onze hoop.Jij roept ons vandaag om te kiezen voor het leven,
voor wat goed is, voor wat licht geeft.
Help ons om te luisteren,
naar jouw stem in ons hart,
naar jouw Woord dat richting wil geven.Wees hier, in ons midden,
met jouw zachte kracht.
Laat dit een moment zijn van stilte, van vertrouwen,
waar we even mogen rusten in jouw aanwezigheid.
Acclamatie Mij nabij ben jij
Eerste lezing: Deuteronomium 30:15‑20
Besef goed:
vandaag stel ik je voor de keuze
tussen leven en voorspoed
of dood en tegenspoed.Als je luistert naar de stem van de Eeuwige, je God,
als je de weg gaat die Hij je wijst,
als je zijn geboden en regels in acht neemt,
dan zul je leven,
zul je groeien in liefde en vertrouwen,
en zal de Eeuwige je zegenen
in het land dat je in bezit zult nemen.
Maar als je hart zich afwendt,
als je weigert te luisteren,
als je andere machten achterna loopt
en je daarvoor neerbuigt,
dan zul je ten onder gaan.
Vandaag roep ik hemel en aarde tot getuigen:
je staat voor de keuze
tussen leven en dood,
tussen zegen en vloek.
Kies dan het leven –
voor jezelf,
voor je kinderen.
Heb de Eeuwige lief,
luister naar zijn stem,
blijf Hem trouw,
want Hij is je leven.
Zo zul je wonen in het land
dat Hij je voorouders beloofd heeft –
Abraham, Isaak en Jakob –
en in vrede leven.
Lied Het woord dat ik jou geef
Tweede lezing: Lucas 14:25‑33
Grote mensenmassa’s trokken met Jezus mee. Hij draaide zich om en zei tegen hen: ‘Wie Mij volgt, maar niet breekt met zijn vader en moeder, zijn vrouw en kinderen, zijn broers en zussen, ja zelfs met zijn eigen leven, kan mijn leerling niet zijn. Wie zijn kruis niet draagt en Mij niet volgt, kan mijn leerling niet zijn.
Stel dat iemand van jullie een toren wil bouwen. Zal hij dan niet eerst gaan zitten om de kosten te berekenen, om te zien of hij het werk wel kan voltooien? Anders zou hij, als hij het fundament heeft gelegd maar het werk niet kan afmaken, door iedereen uitgelachen worden. Ze zouden zeggen: “Die man begon te bouwen, maar hij kon het niet afmaken.”
Of stel dat een koning ten oorlog wil trekken tegen een andere koning. Zal hij dan niet eerst overleggen of hij met tienduizend man sterk genoeg is om het op te nemen tegen iemand die met twintigduizend man op hem afkomt? Als dat niet zo is, stuurt hij afgevaardigden om te onderhandelen over vrede, terwijl de vijand nog ver weg is. Zo kan niemand van jullie mijn leerling zijn als hij zich niet losmaakt van alles wat hij bezit.
Acclamatie: Kom en volg mij op de weg
Overweging – gesprek met de kinderen en grote mensen
Vandaag horen we in beide lezingen de woorden van Mozes en Jezus die ons wijzen op het belang van de juiste keuzes maken. Niet zomaar keuzes, maar radicale keuzes – levensbepalend met verstrekkende gevolgen. Mozes noemt het zelfs een keuze tussen leven en dood.
Hebben jullie wel eens radicale keuze gemaakt in je leven? Waarschijnlijk kan je je die momenten nog goed herinneren. Het zijn vaak momenten waarop je bewust koos voor een nieuwe weg in je leven. Bijvoorbeeld met wie je ging trouwen, waar je ging wonen, welke opleiding of baan je hebt gekozen. Ik weet nog goed dat ik besloot om bij de Witte Zusters in te treden. Die keuze was toen best radicaal, want zelfs al in die de jaren 80 was religieus leven niet een voor de hand liggende keuze en al helemaal niet in Groningen waar ik vandaag kom. Soms gaan onze levenskeuzes in tegen wat je omgeving van je verwacht of denkt dat het beste is voor jou.
We horen in het evangelie dat een grote mensenmassa Jezus volgde. Het is makkelijk om in een grote menigte mee te lopen, het voelt misschien wel veilig en je hoeft zelf niet echt na te denken of te beslissen welke kant je op gaat. Je volgt, zonder dat het echt consequenties voor je heeft. Maar Jezus draait zich om en spreekt de menigte toe. Hij maakt ze duidelijk dat hem volgen niet zo vanzelfsprekend en makkelijk is. Je moet er wel iets voor doen.
En hij stelt wel een hele harde voorwaarde: dat wie hem wil volgen moet breken met de familiebanden en zelfs met de liefde voor je eigen leven. Tja, wat kunnen we nu daarmee. Als je kiest voor het religieuze leven, dan heeft die tektst wel betekenis, maar de meeste mensen kiezen daar niet voor. Misschien is het goed om hierbij aan te tekenen dat Lukas deze tekst heeft geschreven in een tijd van vervolging van de eerste christenen. Toen was het volgen van Jezus wel degelijk een keuze tussen familie en zelfs je eigen leven. En er zijn nog steeds mensen in de wereld die deze keuze moeten maken. Gelukkig leven wij in een tijd en plaats waarin we vrij zijn om onze keuzes te maken.
En toch, Jezus nodigt ons uit om na te denken over welke richting we ons leven willen geven en hij geeft twee voorbeelden om dit te illustreren in een taal die de mensen toen goed begrepen.
Het ene voorbeeld gaat over een man die een toren wil bouwen en daarvoor een kostenplaatje heeft gemaakt en het andere voorbeeld over een koning die een oorlog wil voeren en zijn kansen berekend. Beiden doen het voorwerk, zodat ze hun plannen kunnen uitvoeren. Ze calculeren en maken de nodige afwegingen.
Jezus concludeert dat niemand zijn leerling kan zijn als hij of zij zich niet losmaakt van bezittingen. De voorwaarde voor het volgen van Jezus is een bewuste en doordachte keuze maken, waarbij onze motivatie niet is eigenbelang, macht en rijkdom, maar om de weg van het kruis te volgen; de smallere en minder begaanbare en vaak moeilijkere weg, de weg van de liefde, vergeving en vertrouwen.
De keuzes die we maken in het leven zijn geworteld in onze prioriteiten. Wat is belangrijk voor mij, wat zijn mijn morele kaders en diepe overtuigingen. Ik denk dat Jezus ons zegt dat het belangrijk is dat we bewust moeten kiezen als we hem willen volgen, en dat is niet altijd de makkelijke weg.
Mozes zegt het zo mooi: “Ik houd u vandaag het leven en het geluk voor, maar ook de dood en het ongeluk… Kies dan het leven, opdat gij leeft.”
Mogen wij vandaag en alle dagen kiezen voor het leven.
Met al onze vragen, met eerlijke twijfel, maar ook met vertrouwen.
Geloofslied De hemel mag horen
Klaarmaken tafel | Instrumentale muziek
Voorbeden
Gij die ons sprakeloze bidden hoort
Tafelgebed
Jij, Eeuwige,
bron van leven,
schepper van aarde en adem,
Jij hebt ons geroepen om te kiezen voor het leven.
En telkens opnieuw,
wanneer wij aarzelen,
wanneer wij verdwalen,
kies Jij voor ons –
met trouw,
met mildheid,
met open armen.
Wij danken Jou voor Jezus van Nazaret,
die geen gemakkelijke weg ging,
maar ons leerde te vertrouwen,
en te kiezen voor wat goed is,
te leven met hart en ziel.
Schalen met brood aan mede-voorgangers geven
Op die avond voor zijn dood
nam Hij brood in zijn handen.
Hij dankte Jou,
Hij brak het,
en deelde het uit met de woorden:
Neem en eet,
dit is mijn lichaam,
gebroken voor jou.
Doe dit om Mij te gedenken.
Schalen met brood aan mede-voorgangers geven
Ook de beker gaf Hij rond.
Hij zei:
Drink hieruit, jullie allen.
Dit is de beker van het nieuwe verbond,
vergoten tot vergeving.
Telkens als je dit doet –
denk aan mij.
Zo zijn wij hier samen,
rondom deze tafel van herinnering en hoop.
Wij breken het brood,
niet om vast te houden,
maar om te delen.
Wij drinken de wijn,
niet om te vergeten,
maar om te leven
zoals Jij het ons voorleeft.
Zend jouw Geest over ons,
over dit brood, deze beker,
over onze keuzes, onze kwetsbaarheid,
ons verlangen om leerling te zijn –
mens onder mensen,
geworteld in liefde.
Maak ons tot mensen
die recht doen,
die zacht zijn,
die trouw blijven,
zoals bomen geplant aan levend water,
vrucht dragend op hun tijd.
En laten we samen het gebed zingen dat Jezus ons heeft geleerd.
Onze vader in het verborgene
Vredeswens | Vredeslied Vrede voor jou
Brood en wijn |Moge ons voor waar verschijnen
Mededelingen
Slotgedachte
Vader en zoon lopen in het bos. Plotseling struikelt de jongen en omdat hij pijn voelt roept hij: ‘Ahhhh’. Verrast hoort hij een stem vanuit de bergen die ‘Ahhhh’ roept. Vol nieuwsgierigheid roept hij: ‘Wie ben jij?’ en hij krijgt als antwoord: ‘Wie ben jij?’. Hij wordt kwaad en roept: ‘Je bent een lafaard’ waarop de stem antwoordt: ‘Je bent een lafaard’
Vragend kijkt de jongen zijn vader aan. De man zegt: ‘Zoon, let op’ en roept: ‘Ik bewonder jou’. De stem antwoordt: ‘Ik bewonder jou’
Vader: ‘Jij bent prachtig’ en de stem: ‘Jij bent prachtig’ De jongen is verbaasd, maar begrijpt het nog steeds niet.
Daarop legt de vader uit: ‘De mensen noemen dit echo, maar in feite is dit het leven… Het leven geeft je altijd terug wat jij er zelf in brengt. Het leven is een spiegel van jouw handelingen. Als je meer liefde wilt, geef dan meer liefde! Wil je meer vriendelijkheid, geef dan meer vriendelijkheid!’
Zegenwens
Goede God, Jij die ons het leven voorhoudt,
de zegen van kiezen voor wat goed is,
voor liefde, rechtvaardigheid en trouw —
Dank je voor dit uur van stilte en ontmoeting.
Laat wat in ons geraakt is vandaag
ons richting blijven geven op de weg die we gaan.
Geef ons helderheid om te zien wat waar is,
moed om te blijven staan waar het moeilijk wordt,
en liefde die alles draagt.
Zegen ons met vrede in ons hart,
met vreugde onderweg,
en met verbondenheid met elkaar.
Slotlied In het laatste van de dagen